KHA | Kafkas Haber Ajansý | Kars Haberleri | Kars Haber, kars güncel, kars ajans

GüNEþN ÝLK DOðDUðU ÞEHR

  Engin YAMEN

          enginyamen@hotmail.com
         GüNEþN ÝLK DOðDUðU ÞEHR

 Güneþin Ýlk Doðduðu Þehir

Araþtýrmacý-Yazar Engin Yamen’in “Güneþin Ýlk Doðduðu Þehir” yazýsý:

Ah Kars! Sen ne acýlar çektin de asla hissettirmedin. Týpký bir baba gibi. Evladý ne kadar hata yaparsa yapsýn taþ bastýn baðrýna, biriktirdin bütün dertlerini içine, doldurdun yükünü yüreðine… Yine de asla þikayet etmedin, pes etmedin, durmadýn dinlenmedin. Siper oldun vatana, kale oldun millete. Düþmanlar zelil olsun, millet sürur bulsun diye… Devlet-i ebed müddet için esarete bile razý oldun. Ama mücadeleden vazgeçmedin, vazgeçme de…

Kars! Anadolu Türk tarihinde ilkleri yaþatan þehir…

Adýný M.Ö. 130-127 yýllarýnda Kafkas daðlarýnýn kuzeyinden ve Daðýstan’dan gelerek buralara yerleþmiþ olan Karsaklardan aldýðý söylenen, böyle olunca da Türkiye’deki en eski Türkçe il adýný taþýma unvanýna, yani bir ilke sahip olan þehir…

Selçuklu Türklerine Anadolu kapýlarýný ilk defa açan þehir…

Anadolu’ya Türkler tarafýndan yaptýrýlmýþ ilk Camiye ev sahipliði yapan þehir…

Milli Mücadele’de kazanýlan ilk cephe olmasý sebebiyle bize bir ilki yaþatan þehir…

Anadolu Türkünün ilk Cumhuriyet kurduðu þehir… Ve bu Cumhuriyet’in resmi dilinin “Türkçe” olduðunu Anayasasýna koymuþ olan þehir… Hatta bu vesile ile ilk sivil Anayasayý yapmýþ olan þehir…

Kim bilir? Belki de 1923’te kurulan Türkiye Cumhuriyeti’ne ilham vermiþ olan þehir…

Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý içerisinde olduðu gibi, dýþýnda da milletimizin madden-manen yakýn hissettiði, sahiplendiði, vatan gördüðü her karýþ toprak gibi aziz olan, bizim olan þehir…

Ýstanbul kadar, Van kadar, Selanik kadar, Üsküp kadar, Kerkük kadar, Gence kadar, Biþkek kadar bizim olan þehir…

Anadolu’nun Türkleþmesinde ve Ýslamlaþmasýnda büyük emekler vermiþ Horasan erenlerinden þehit Ebul Hasan El Harakani Hazretlerini baðrýnda ebedi misafir eden þehir… O Harakani Hazretleri ki, kendisi Silsile-i Aliyye adý verilen büyük alim ve velilerin altýncýsý olarak kabul edilmektedir. Dönemin hükümdarý Sultan Gazneli Mahmud onun sohbetinde bulunmuþ, Mevlana kendisinden övgüyle söz etmiþtir. O Harakani Hazretleri ki, Selçuklularýn Anadolu’ya giriþini kolaylaþtýrmak için yola koyulmuþ, bu kutlu yolda düþmanla savaþýrken 1033 yýlýnda Kars’ta þehit düþmüþ ve inþallah Efendimize komþu olmuþtur.

Kars’ta hangi ilkler yok ki? Ýlk defa “Gazi” unvaný alan þehir… Cennet ülkemizde güneþin ilk doðduðu þehir…

Çok eski çaðlardan itibaren yerleþim merkezi olduðu anlaþýlan Kars, Kur ve Aras nehirleri arasýnda kalan bir bölgeyi ifade etmektedir. Bizim de belirttiðimiz gibi adýný her ne kadar Karsaklardan aldýðý söylense de kim bilir belki de Kur Aras arasýnda kalan bölge ifadesini anlatmak için kullanýlan bu iki kelimeden hareketle zamanla “Kars” ismini almýþ ta olabilir.

Yapýlan araþtýrmalar Kars’ýn M.Ö. 9000-8000 yýllarýndan itibaren var olduðunu, buralarda yaþamýn hüküm sürdüðünü göstermektedir. Zaman içerisinde Urartularýn, Hurilerin Ýskitlerin, Arsaklýlarýn ve Sasanilerin hakimiyetinde bulunan þehir, Sasani, Bizans ve Araplar arasýnda savaþ alaný olmuþ ve kýsa süreler için el deðiþtirmiþ ise de 1064 yýlýnýn yine Türkler için zaferler ayý olan Aðustos ayýnda Sultan Alparslan tarafýndan fethedilerek ebedi Türk yurdu yapýlmýþtýr. Bu tarihten itibaren zaman zaman çok sýkýntýlar çekmiþ olsa da bir defa yükselen bayrak bir daha inmemiþ, ebediyete kadar Türk Milletinin vataný olarak kalacaðýný ispatlamýþtýr.

Geçen zaman içerisinde yabancý ellere geçmiþ olsa da Kars, bu ayrýlýklara daha fazla dayanamamýþ ve milletimize daima kale olmuþ, siper olmuþ, ebedi yurt olmuþtur. 1535 yýlýndan itibaren Osmanlý topraklarýna katýlmýþ ve bundan böyle de bir iki küçük ayrýlýktan baþka namahrem eli deðmemiþtir.

Ülkemizin ve milletimizin bel kemiði olan ve en önemli sýnýrýný gözü gibi koruyan ilklerin þehri Kars þüphesiz bu kutsal görevini ifa ederken çok çileler çekmiþtir. Ancak her defasýnda zorluklara göðüs germesini bilmiþ, asla Türk’e ebedi yurt olmaktan vazgeçmemiþtir.

Gazidir Kars… Anadolu coðrafyasýnda ilk “Gazilik” unvanýný alan þehirdir. Bilindiði gibi Ruslar 29 Eylül 1855’te Kars’a ilk ciddi saldýrýyý gerçekleþtirmiþ ama Karslýlar tarafýndan beklemedikleri bir direniþle karþýlaþmýþlardýr. Kars halký 50 binden fazla olan Rus ordusuna karþý yürekli bir mücadele vermiþ ve Ruslarý geri püskürtmüþtür. Bu iman dolu mücadeleye karþýlýk Sultan Abdülmecit’in Kars’a “Gazi” unvaný vermesiyle bu unvaný alan ilk þehir olma özelliðini kazanmýþtýr. Bugün Kars, bu unvanýn geri verilmesini bir hak olarak görmekte ve bunun gerçekleþmesini beklemektedir.

Kars’ýn mücadelesi burada son bulmamýþ, iþtahý kabaran Ruslarýn 93 Harbiyle Kars’a yaptýðý saldýrýya karþý kendisine yakýþan direniþini bir defa daha göstermiþtir. Ancak ne var ki, Osmanlý’nýn savaþý kaybetmesi bu þanlý direniþi sonuçsuz býrakmýþ, þehir tarihin en acý ve karanlýk günlerini yaþadýðý 40 yýllýk bir esarete mahkum olmak zorunda kalmýþtýr. Bu direniþ toplumun her kesiminde karþýlýk bulmuþ, aþýklarýn dilinden mýsralara dökülmüþtür. Dönemin halk ozaný Þenlik Baba 93 Koçaklamasý’nda Kars halkýna hitaben þöyle haykýrmaktadýr:

Ehli Ýslam olan iþitsin, bilsin

Can sað iken yurt vermeniz düþmana.

Ýsterse Uruset ne ki var gelsin

Can sað iken yurt vermeniz düþmana.

***

Asker olan bölük bölük bölünür

Sandýnýz mý Kars Kal’asý alýnýr.

Boz atlar üstünde kýlýç çalýnýr

Can sað iken yurt vermeniz düþmana.

***

Maalesef, Kars ve halký büyük mücadele verdikleri, gözü gibi koruduklar bu vatan topraðýný buradaki zafere raðmen baðýrlarýna taþ basarak teslim etmiþlerdir Ruslara. Ve iþte tarihin en acý 40 yýlýný yaþamaya baþlamýþtýr böylece Kars.

Bu kýrk yýllýk sürede binlerce Karslý vatan topraðýnýn düþman çizmeleri altýnda kalmasýna dayanamamýþ, evini, barkýný, yurdunu terk etmiþ, Türkiye’nin deðiþik bölgelerine göçmek zorunda kalmýþtýr. Bugün baþta Tokat, Sivas, Çorum, Amasya, Yozgat, Kayseri olmak üzere onlarca ilimizde Kars’tan o tarihte göç ederek gelmiþ vatandaþlarýmýzýn yaþadýklarýný bilmekteyiz.

Kalanlar tarihin en acý mezalimine maruz kalmýþlar, binlerce masum Türk evladý Ermeni çetelerinin insafýna terk edilmiþ, onlar tarafýndan acýmasýz bir þekilde, hunharca ve iþkence edilerek katledilmiþlerdir. Hamile kadýnlarýn karýnlarýnýn yarýlarak çocuklarýnýn süngüye takýlýp sözüm ona ibret olsun diye gezdirildiði, belgeleri ve o günün canlý þahitleri tarafýndan anlatýlan olaylardýr maalesef. Yalnýzca Subatan katliamý Kars’ýn ne acýlar yaþadýðýný anlatmaya yeter de artar bile.

Ama Kars mücadeleden vazgeçmemiþtir. Bir defa yükselen bayraðýn bir daha asla inmeyeceðini yine ispatlamýþ, yine bir ilki baþararak Milli Mücadele’nin ilk zaferini kazanmýþtýr.

Türk Milletine ait ama farklý coðrafyalardaki kültürlerin bir araya toplandýðý, harmanlandýðý ve kardeþçe, birlik-beraberlik içerisinde huzurla nasýl yaþanacaðýnýn adeta bir laboratuarý olan Güneþin ilk doðduðu ve sayamadýðýmýz daha nice ilklerin yaþandýðý Kars’tan selam, sevgi-saygý ve muhabbetle…

Not: Bu Makale, Akra Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi’nin 5. Sayýsýnda da yayýmlanmýþtýr.

KAYNAKÇA

-www.karskulturturizm.gov.tr/TR,54854/tarihce.html

-www.kha.com.tr/guncel/1951-Kars%E2%80%99in-gazilik-Unvani-geri-verilmeli.html

-www.karsiad.org/hasan-harakani-kimdir

(BA-BA-S) GAZÝ KARS (KHA) 

  • Yahoo'da Payla
  • Payla
  • Payla
  • Facebook'ta Payla
  • Payla
  • Payla
  • Payla
  • Payla
Bu Yaz 11403 Defa Okundu
2015-03-10

SON YAZILARI

Susuza Teklifler5 Ýki Belgede Cilavuz Ýki Belgede Cilavuz Kars’a Sesleniþ Susuz’a Teklifler4 Susuz’a Teklifler1 Susuz’a Teklifler-3 Susuz’a Teklifler 2 Susuz’dan Beypazarý çýkarmak… Susuz MYO

YORUMLAR

Abone Girişi

Yeni Abonelik        Şifre Unuttum ?




















VDEO HABERLER
Ciritte heyecanl anlar
Ciritte heyecanl anlar
Anketler
OK OKUNANLAR
Sanayiciyim dedi, azl dolandrc kt...
Sanayiciyim dedi, azl dolandrc kt...

Referandum Sonular, Kars Referandum Sonular, 2010 Referandum Sonular, Referandum Oy Sonular, Trkiye Referandum Sonular, izmir haber, canl referandum sonular

RSS 2010 KHA | Kafkas Haber Ajansý | Kars Haberleri | Kars Haber, kars güncel, kars ajans
KHA Bedir ALTUNOK adına resmi yayın organıdır. Site iceriğinin telif hakkı bildirilmeksizin kullanılması yasaktır