İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )

İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )

Kafkas Haber Ajansı (KHA) Yazarı Tarih Araştırmacısı Sultan Aydın’ın, “İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )” yazısı:

İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )


İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )

KAFKAS HABER AJANSI / BEDİR ALTUNOK

Kafkas Haber Ajansı (KHA) Yazarı Tarih Araştırmacısı Sultan Aydın’ın, “İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )” yazısı:

CENUBİ GARBİ KAFKAS CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ’NİN KURULUŞUNUN 100. YILI   ( 17-18 OCAK 1919 )

MİLLETİN VE TARİHİN HAKKI OLAN HAKİKATI BERABER GÖMMEK FECİ BİR CİNAYETTİR. HER İŞİN EVVELA HAKİKATINI ÖĞREN, SONRA MÜNAKAŞASINI YAP. BİRİNCİSİ VİCDANINA İKİNCİSİ SECİYE İRFANINA DAYANIR. ÇÜNKÜ YANLIŞ BİLGİ FELAKETİN KAYNAĞIDIR. (KAZIM KARABEKİR PAŞA)

İSTİKLAL HARBİMİZİN ÖLÜMSÜZ KAHRAMANLARI (İKİ)

1-         KAZIM KARABEKİR PAŞA

2-         HALİT PAŞA

3-         İBRAHİM AYDIN BEY

1-KAZIM KARABEKİR PAŞA’YI ANARKEN

1-         Kâzım Karahekir (23 Temmuz 1882 yılında  İstanbulda doğdu ) Baba mesleğini seçerek askeri öğrenim gördü.

2-         1902’de Harbiye mektebi’ni, 1905’te Erkân-ı Harbiye Mektebi’ni birincilikle bitirdi ve kurmay yüzbaşı oldu.

3-Kurmay stajını Manastır’da Üçüncü Ordu emrin¬de tamamladı. 1907’de Enver Bey (Paşa) ile birlikte İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin Manastır şubesini kurdu.

4- 1909’da, 31 Mart Olayı patlak verince, Hareket Ordusu’nun İkinci Tümen Kurmay Başkanı olarak isyanın bastırılmasında görev aldı.

1912’de binbaşı rütbesiyle Balkan-Savaşı’na katıldı. 1914’te yarbaylığa, 1915’te albaylığa yükseldi.

6- 1918 yılında birinci Kafkas Kolordu Komutanlığına atandı. Erzincan ve Erzurum’u Ruslardan geri aldı. Sarıkamış’ı Kars’ı ve Gümrü’yü ele geçirdi. Ermenistan , Azerbaycan ve İran’ı işgal etti.

7- 1918’de mir¬livalığa (tuğ-tümgeneral) yükseldi. 2 Mart 1919’da Erzurum’daki 15. Kolordu komutanlığına atandı ve Milli Mücadele hareketine katılan ilk komutanlardan biri oldu.

8-Erzurum Kongresi’nin düzenlenmesinde büyük emeği geçti. Milli Mücadele hareketi boyunca Edirne milletve¬kili ve Doğu Cephesi Komutanı olarak görev yaptı.

9- 1920’de, Ermenilerce işgal edilen toprakları geri aldı. Kars’ın kurtuluşunu sağladı.

10-31 Ekim 1920’de ferikli¬ğe (korgeneral) yükseltildi ve 2 Aralık 1920’de Ermenilerle Gümrü Antlaşması’nı imzaladı.

11- 13 Ekim 1921’ de Kars Antlaşması’na Türkiye Büyük Millet Meclisi hükümeti namına, büyük millet meclisi Edirne mebusu ve Şark Cephesi Kumandanı Kazım Karabekir Paşa başkanlık etti.

12- Milli Mücadele Hareketi başarıya ulaştıktan sonra Ankara’ya geldi.Burada 30 Ekim 1922’den başlayarak TBMM’nin çalışmalarına katıldı.              Ordudaki görevlerinden izinli sayılan asker mil-letvekillerinin Meclis veya ordudaki görevlerinden birini seçmeleri kararlaştırılınca, 24 Kasım 1924’te milletvekilliğini tercih ederek Birinci Ordu Komutanlığı’ndan ayrıldı.

13- 9 Kasım 1924’te Halk Fırkası’ndan istifa ederek 17 Kasım 1924’te Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nı kurdu ve bu partinin başkanlığıha getirildi. Partinin 3 Haziran 1925’te hükümet¬çe kapatılmasından sonra milletvekilliğini bağımsız olarak sürdürdü.

14-1926 yazında İzmir’de Atatürk’e karşı bir suikast planının ortaya çıka¬rılmasından sonra, ülkenin önde gelen muhalifleriyle birlikte İstiklal Mahkemesi’nde yargılandı. Ama suikastle ilgisi görülmeyerek beraat etti. 1 Mart 1927’de milletvekilliği sona erince ordu kadrosunda açığa alındı, aynı yıl 1 Kasım’da emekliye sevk edildi.

Bu tarihten başlayarak, 12 yıl boyunca, İstanbul Erenköy’deki bugün müze olan köşkünde, siyasetin dışında bir hayat sürdürdü ve anılarını kaleme aldı. 26 Ocak 1939’da yapılan ara seçimde yeniden İstanbul milletvekili oldu. 1946’da seçildiği TBMM başkanlığı görevindeyken 26 ocak 1948 Ankara’da vefat etti.

Kurtuluş Savaşı’nın, büyük kumandanı, Şark Cephesi Komutanı, Kars’ın fatihi Kazım Karabekir Paşa’nın aziz hatırasının önünde  saygıyla eğiliyoruz.

‘‘BOĞAZLARBOĞAZIMIZ, KARS-ARDAHAN BELKEMİĞİMİZDİR

 ORASI ELDE BULUNDURULMADIKÇA ANADOLUNUN MÜDAFASI ZAYIFLAR.’’  (KAZIM KARABEKİR PAŞA)

KARS HALKI TARAFINDAN HEYKELLERİ YAPTIRILMIŞ,HERYIL 26 OCAK’TA ÖLÜM YIL DÖNÜMÜ TÖRENLERLE ANILMAKTA,ÇADDELERDE.OKULLARDA,İŞ HANLARINDA ADI YAŞATILMAKTADIR.KIZLARI HANIMEFENDİLERE FAHRİ HEMŞERİLİK VERİLMİŞTİR( RUHU ŞADOLSUN)

2-HALİT PAŞA 1883/1925

Halit paşa 1883 yılında İstanbul Eyüp’te dünyaya gelmiştir.

1901 yılında harp okuluna girmiş 1903 yılında piyade teğmen olarak mezun olmuştur.

Çeşitli birliklerde başarılı görevler yapmış,1917 -1921 yıllarında da doğu Anadolu’da görev yapmıştır. 1918 -1920’lerde doğu cephesi hareketlerine katılmış büyük başarılarından ötürü (Kars Ardahan Azerbaycan halkı tarafında deli Halit lakabını almış.)

Daha sonrada batı cephesi komutanlığı emrine çağırılmış, büyük taarruzda 3 Eylül 1922 de tuğgeneralliğe yükselmiştir.

Bu tarihten sonra paşa olarak anılmaktadır.28 Haziran 1923’te Ardahan milletvekili seçilir 2. dönem TBMM sine girer.

9 Şubat 1925 de mecliste çıkan bir kavgada vurulur. 14 Şubat 1925’te hayatını kaybeder, İstanbul eyüp teki kendi evini bahçesine gömülür, 1983 yılında mezarı İstanbul’dan törenle Ankara Devlet Mezarlığına Nakledilmiştir.

Kars’ta caddelerinde,iş hanlarında ve okullarındada ismi yaşatılmaktadır.(RUHU ŞADOLSUN)

3-CİHANGİROĞLU İBRAHİM AYDIN BEY

Cihangiroğlu İbrahim Aydın Bey 15. yüzyılda İzmir’den Azerbaycan’a göç edip Gümrü’ye yerleşen Aydınoğlu soyundan gelmektedir.

İbrahim Aydın Beyin dedesinin adı Aziz Bey’dir. Babası Mehmet Süregel de Karakilise Köyü eşrafından Sarabani Hanımla evlenir. 5 çocuklu bu evliliğin ikinci çocuğu olarak İbrahim Aydın 1874 yılında Gümrü’de dünyaya gelir.

Babası Mehmet Bey 1882’de Kars’a göç ederek Kayabaşı mahallesinde bir eve yerleşir. Müteahhitlikle uğraşır. Oğlu İbrahim önce Karslı Eşref Hocanın başında bulunduğu Yusuf Paşa Camiinde medreseye devam eder. Ardından üç yıl şehir mektebinde Rusça okur. Daha sonra Gümrü’de Kazak Alayının 3. bölüğüne  girer ve burada 5 yıl eğitim görür. Kazak subayı çıkmak üzereyken girdiği “Gizli İslam Cemiyeti” saptanınca, bölükten atılıp sürgün cezasına çarptırılır. Çıkan af yasasından yararlanır ve Kars’a döner. 1903’te Göle Orman Muhafaza Memurluğuna atanır. 4,5 yıl silahlı olarak görev yapar. Bu arada Azerbaycan’da kurulmuş olan Difai Partisine girer.

Bir süre Balkanlarda savaşır. Gösterdiği yararlılıktan dolayı Liyakat madalyası ile ödüllendirilir. Edirne’nin istirdadında (geri alınışında) komutan yardımcısı olarak büyük kahramanlıklar gösterir.

3 Mart 1918’de imzalanan Brest-Litowsk anlaşmasının ardından Fahri Alay Komutanı sıfatiyle Kars’a görevlendirilir. 30 Ekim 1918’de’de Mondros Mütarekesiyle Elviye-i Selase’nin boşaltılması öngörülür. Yakup Şevki Paşanın destekleriyle bölgeyi sahipsiz gelenlerini ve Rus İhtilali sonrası hapisten kurtulan aydınları alır.

Arkadaşlarıyla 5 Kasımda Kars İslam Şurasını, 14 Kasımda Birinci, 30 Kasımda İkinci Kars Kongresini toplarlar. Ocak 1919’un ilk haftasında yapılan Birinci ve İkinci Ardahan  Kongrelerini gerçekleştirirler. Ardından 17-18 Ocak 1918 tarihlerinde toplanan Kars Kongresiyle kurulan Cenubi Garbi Kafkas Hükümeti kurarlar. Cihangirzade İbrahim Bey Kurulan bu hükümetin Cumhurbaşkanı seçilir. Ancak, Hükümet kıssa ömürlü olur. Zira, parlamento 13 Nisanda basılır. Başta İbrahim Bey olmak üzere 11 arkadaşı Malta’ya sürülür. Cihangiroğlu İbrahim Bey 2 yıl Malta’da sürgün olarak yaşar. Kurtuluşunda yeniden Kars’a döner.

1921 yılında getirildiği Belediye Başkanlığında 6 yıl çok başarılı hizmetler verdi. Belediye Başkanlığı, Valilik, Hükümet Başkanlığı ve Cumhurbaşkanlığı yapan Cihangirzade İbrahim Bey 1927’den sonra bir süre yaptığı Serbest Cumhuriyet Fırkası başkanlığından sonra hak etmediği saldırılara maruz kaldı. Ancak kendisine yöneltilen iddiaların dayanıksız olduğunu kanıtlar. İbrahim Bey, kısa süren rahatsızlığının ardından 74 yaşında 1948 yılında hayata gözlerini yumdu. Cenazesi Kars halkının coşku dolu ve yürekten bağlılığını gösteren bir törenin ardından toprağa verildi.

İbrahim Bey, Türkçenin yanı sıra iyi derecede  Rusça ve Farsça biliyordu. Ermeniceyi konuşur ama yazamazdı.

Cihangirzade İbrahim Bey öldüğü sırada çocuklarının hepsi ve ikinci eşi Melek Hanım sağdı. Kardeşlerinden Aziz ve Aydın Beyler daha öce vefat etmiş, sadece küçük kardeşi Hasan Bey hayatta kalmıştı. Hasan Bey de bütün hayatını Kars’ta geçirdi ve Kars’ta vefat etti. Cihangirzade İbrahim Beyin ikinci evliliğinden 2’si erkek 6 çocuğu  olmuştur. Aziz Hatırası önünde saygıyla eğiliyorum.

-ProfDr M. Fahrettin Kırzıoğlu- Cihangiroğlu İbrahim Aydın, Milli Mücadelede Kars Atatürk ile ilgili belgeler

-Yrd. Doç. Dr. Ahmet Ender Gökdemir Cenub-i Garbi Kafkas Hükümeti

- Samet Ağaoğlu Babamın arkadaşları

-Vedat Akçayöz’ün arşivinden alınmıştır.

YAZI DİZİSİ DEVAM EDECEKTİR.

(BA-BA-S) GAZİ KARS (KHA) / KAFKAS HABER AJANSI / BEDİR ALTUNOK




Bu Haberin Manşeti :

İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )
Bugün Atılan Manşetleri Görmek İçin TIKLAYINIZ
Etiketler :   İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları haberleri  sultan aydın haberleri  cenubi garbi kafas cumhuriyeti haberleri   
<< Önceki Haber İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 ) Sonraki Haber >>

İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )

DMCA.com Protection Status

İşgalden Devlet Kuran Gazi Kars’ın Ölümsüz Kahramanları (2 )

  Yukleme: 0.060942